Moet de CEO wel inleveren?

Ook de top moet inleveren! Meer dan één werknemer zal het de voorbije weken gedacht hebben. Maar is dat wel zo'n goed idee? Mag een CEO die in volle crisistijd zijn bedrijf en (een deel van) het personeel van de ondergang redt daar niet royaal voor beloond worden?

9 maart 2009

Delen

'Een kortetermijnvisie is wel het laatste wat we nu van onze CEO's verwachten'
Eddy Mertens, manager reward SD Worx

Hebben CEO & co, ook als het moeilijk gaat, recht op exuberante verloningen? Of zien we ze toch liever delen in de pijn en zich in het zweet werken voor een symbolische euro? Een moeilijke discussie waarbij niet alleen ethiek maar ook pragmatisme om de hoek komt kijken.

"Een jaar lang werken voor een symbolisch bedrag of, in het geval van de Amerikaanse automotive-CEO's, één dollar is een extreem en uiteraard typisch Amerikaans voorbeeld", zegt Eddy Mertens, manager reward bij SD Worx. "Maar die CEO's hadden dan ook weinig keuze. Ze moesten iets doen. Ik meen me trouwens wel te herinneren dat enkel het vaste loon tot nul werd herleid. Aan het variabele werd niet geraakt."

Een jaar gratis werken

Of het bij ons ooit zover zal komen, is koffiedik kijken. De verhouding tussen het vaste en het variabele loon ligt hier ook helemaal anders dan in de Verenigde Staten. "Besparingen op topniveau beperken zich hier vooralsnog tot het bonussysteem. Dat niet doen, zou in dit klimaat zeer provocerend kunnen overkomen", zegt Walter Janssens, directeur topbeloning bij HayGroup.

Al is het volgens Mertens best mogelijk dat er ergens een CEO rondloopt die 'uit plaatsvervangende schaamte' een jaar voor niets wil werken. "Voor iemand die drie miljoen euro per jaar verdient is dat ook iets makkelijker dan voor iemand met een loonbrief van dertigduizend euro."

'Crisis maakt job van CEO er niet makkelijker op'

Maar we mogen onze bedrijfsleiders niet te hard aanpakken. Een evidente job is het niet en de crisis maakt hun werk er zeker niet makkelijker op. "CEO's hebben veel verantwoordelijkheden. Het voortbestaan van de firma is er daar een van. Soms, en zeker in moeilijke tijden, zijn daar kostenbesparingen voor nodig. Als een CEO er, met weliswaar sociaal onpopulaire maatregelen, in slaagt om zijn bedrijf en (een deel van) het personeel van de ondergang te redden, heeft hij zijn job dan slecht gedaan? En mag hij daar dan niet voor beloond worden? Uiteindelijk werken we toch nog steeds in een systeem waar goede prestaties en verloning hand in hand", werpt Janssens op.

Kan zijn, maar is het verantwoord dikke bonussen op te strijken op de rug van ontslagen werknemers? "Dat is een ethische discussie. Bedrijfseconomisch klopt die redenering echter als een bus", vindt Janssens. "Wat de meeste mensen ook lijken te vergeten en de bedrijven uiteraard niet durven zeggen, is dat het op koers houden van een zwalpend schip in een zware storm een verdomd moeilijke opdracht is. Daar mag je goed voor betaald worden."

"Vanuit de logica van de aandeelhouder, die merkt dat zijn portefeuille in waarde daalt, is het dan weer moeilijk om iemand te belonen als het bedrijf niet goed 'marcheert'", reageert Mertens.

'Langetermijnbonus is moeilijk haalbaar'

Bij de publieke opinie bestaat er momenteel alvast een enorm draagvlak voor het cappen van topsalarissen. Volgens een recent artikel in de Financial Times vindt meer dan tachtig procent van de bevolking dat de overheid het loon van CEO's van bedrijven met overheidssteun mag plafonneren.

Toch is dit Obama-principe niet zonder gevaar. "Ten eerste kan dat eenvoudig 'opgelost' worden door het vaste loon onder die grens te houden en het variabele deel meer speelruimte te geven", zegt Mertens. "Ten tweede is het net die variabele component die leidt tot beslissingen vanuit een kortetermijnvisie. En dat is toch wel het laatste wat we in deze omstandigheden van een CEO verwachten?"

Maken we toplonen dan niet beter afhankelijk van langetermijndoelstellingen? "En de CEO nog uitbetalen nadat hij het bedrijf al heeft verlaten? Dat is een scenario dat zeker al op tafel heeft gelegen. Alleen is het praktisch zeer moeilijk haalbaar. Vergelijk het met jonge werknemers die nu ook nog niet geïnteresseerd zijn in een groepsverzekering. Dat is te ver van hun bed. Een beloning dicht bij de prestatie motiveert nu eenmaal veel meer."

"Anderzijds heeft dat loonsysteem er wel voor gezorgd dat bankiers ronduit gekke risico's genomen hebben en daar nog goed voor betaald zijn ook", zegt Janssens. "De oorzaak van de crisis is het niet, dat zou te veel eer zijn, maar het heeft er zeker toe bijgedragen."

bulletsEen bonus op lange termijn       

Ontvang de nieuwste tips over werk en carrière

Meer dan 440.000 Jobat gebruikers zijn wekelijks op de hoogte

Aanbevolen jobs

Wij jij ook meer verdienen, leukere collega's of minder file ?

De job werd bewaard

Je kan je bewaarde jobs terugvinden onderaan deze pagina, maar ook op de homepage en in Mijn Jobat.

Wil je ze ook op andere toestellen kunnen bekijken? Meld je dan aan.