West-Vlaamse kunstenorganisaties smelten samen om te groeien

“1 + 1 wordt niet anderhalf; we hebben een ambitieus plan, ook qua personeel.” Joost Fonteyne, directeur Festival van Vlaanderen Kortrijk

Fusies in de bedrijfswereld zijn vaak groot nieuws. Maar ook als kunstenorganisaties een samensmelting aankondigen, prikkelt dat onze interesse. Op korte tijd maakten zowel Festival van Vlaanderen Kortrijk en De Kreun, als De Werf en Vrijstaat O. bekend dat ze voortaan als één kunstenhuis in hun regio’s door het leven gaan. Daar zijn goede – ook economische – redenen voor.

Festival van Vlaanderen Kortrijk en muziekclub De Kreun, die na haar vertrek uit Bissegem sinds 2009 haar stek heeft in Muziekcentrum Track in Kortrijk, kondigden onlangs aan dat ze op 1 januari 2017 één nieuwe genre-overschrijdende én avontuurlijke muziekorganisatie vormen. Het resultaat van een logische evolutie, vertelt Joost Fonteyne, die samen met Tom Vangheluwe de artistieke leiding op zich zal nemen van de nieuwe organisatie, die de huidige werkingen integreert.

De Werf + Vrijstaat O.

“Deze samenwerking is vooral ingegeven door een gemeenschappelijke wens rond een inhoudelijk plan, door de klik tussen onze ideeën en visies. Ze komt niet – of toch niet vooral – voort uit de ‘subsidiecrisis’ die onze sector heeft getroffen. De eerste gesprekken hierover hielden we trouwens al in november 2013.”

Vorige maand maakten het Brugse kunstencentrum De Werf – gespecialiseerd in jazz en experimenteel theater – en Vrijstaat O. uit Oostende bekend dat ze, ook al in 2017, samensmelten. De zakelijk leidster van de fusieorganisatie wordt Veerle Mans, die nu nog als algemeen directeur aan het hoofd staat van De Werf. “Dit past in de tijdsgeest, waarin kunstenorganisaties nog meer dan vroeger samenwerken en de handen in elkaar slaan om mekaar te versterken.” De Werf en Vrijstaat O. – dat zich richt op podium, muziek, beeldende kunst, literatuur en alle mogelijke kruisbestuivingen daartussen – kenden elkaar al. Veerle Mans: “We stelden vast dat De Werf en Vrijstaat O. met dezelfde vragen zaten, en kwamen gaandeweg tot de conclusie dat we, op het vlak van communicatie en publiekswerking, onze slagkracht konden vergroten door samen te smelten.”

Ambitieuze plannen en extra medewerkers

Het fusieproces tussen De Werf en Vrijstaat O. werd versneld door de nieuwe subsidieronde van volgend jaar, wanneer beslist wordt hoeveel Vlaamse overheidsmiddelen de kunstenorganisaties ontvangen voor de periode 2017-2022. “Niet dat men van overheidswege aanstuurt op fusies in de cultuursector, maar meer samenwerking wordt duidelijk wel gewaardeerd”, stelt Veerle Mans vast.

Ook voor Festival van Vlaanderen Kortrijk en De Kreun is die nieuwe subsidieronde uiteraard belangrijk. “De oproep van Vlaams minister van Cultuur Sven Gatz om als sector na te denken over hoe we ons toekomstgericht kunnen organiseren, valt niet in dovemans oren”, zegt Joost Fonteyne. “Al moeten we nog afwachten hoe zijn concrete beleidsplannen over de toekomst van de Vlaamse kunstensector zich in de subsidiëring vertalen. Dat wordt pas midden volgend jaar duidelijk.”

Muziekcentrum Track

Een extra opsteker voor Festival van Vlaanderen Kortrijk / De Kreun is de renovatie van Muziekcentrum Track in Kortrijk, waarin de stad 4 miljoen euro investeert. “Samen met onze inhoudelijke klik en de huidige subsidieaanvraag, was die beslissing alleszins een belangrijk momentum om tot deze samenwerking te besluiten”, stelt Joost Fonteyne.

Een fusie – of het nu in de cultuursector is of in de ondernemerswereld – is vaak ook een ‘rationalisatie’. Kostenbesparing, het laten afvloeien van ‘overtollig’ personeel ...

Niet zo bij deze kunstenorganisaties: Festival van Vlaanderen Kortrijk en De Kreun stellen nu samen acht voltijdse equivalenten tewerk. Ze hopen mensen die nu deeltijds werken een voltijds contract te kunnen aanbieden en twee extra mensen te kunnen aanwerven. “Het is niet de bedoeling dat 1 + 1 anderhalf wordt”, benadrukt Joost Fonteyne. “Te meer daar we een nieuw, ambitieus plan hebben geschreven. Hierin staan veel nieuwe elementen in vergelijking met wat Festival van Vlaanderen Kortrijk en De Kreun nu apart voor hun rekening nemen.”

De Werf en Vrijstaat O. zullen als fusieorganisatie negentien mensen tewerkstellen. “De Werf moest het de voorbije jaren door de besparingen al met minder mensen doen,” zegt Veerle Mans. “Die oefening hebben zowel De Werf als Vrijstaat O. al achter de rug, en mede door een aantal natuurlijke afvloeiingen de komende jaren kan iedereen aan boord blijven. De twee ploegen smelten netjes in elkaar, omdat ze uiteindelijk complementair met elkaar zijn. Hoe we ze over de twee steden gaan inzetten, zullen we de komende tijd bekijken.”

Ondernemerschap in de cultuursector

De Werf en Vrijstaat O. vragen als fusieorganisatie – die overigens nog op zoek is naar een nieuwe naam – voor de periode 2017-2021 een jaarlijkse subsidiëring van 1.510.000 euro, iets meer dan de optelsom van beide organisaties nu. Festival van Vlaanderen Kortrijk en De Kreun vragen een jaarlijkse Vlaamse toelage van 696.000 euro. Kunstenorganisaties hebben die subsidies weliswaar nodig voor hun werking, maar ze hangen niet aan het ‘subsidie-infuus’, zoals sommigen beweren.

Joost Fonteyne: “In ons geval zou die 696.000 euro 48% van ons werkingsbudget bedragen, de rest halen we – zoals de meeste collega’s – uit eigen inkomsten, zoals ticketverkoop, zaalverhuur, sponsoring en langetermijnpartnerships. Om maar te zeggen dat er in de cultuursector heel wat modern ondernemerschap aanwezig is. Zeker sinds het eerste Kunstendecreet van 1999 zijn de kunsten uitgegroeid tot een professionele, performante sector met een belangrijke tewerkstelling.”

(jd) – Meer info: www.dekreun.be | www.festivalkortrijk.be | www.dewerf.be | www.vrijstaat-o.be 

Meer info over Gelukkig op het werk , Collega's , Teamwork , Werkplek , Overheid , Jobs met toekomst , Persoonlijke ontwikkeling

04/11/2015