Bouwsector staat voor moeilijk jaar

De activiteit in de bouw gaat achteruit in 2012. De tegenvallende economie en het verdwijnen van heel wat steunmaatregelen hebben daar veel mee te maken. De bouwsector pleit er voor om te blijven investeren, zowel bij de overheid als particulier.

12 februari 2013

Delen

Bouw
"Vlaanderen investeert sterk in sociale woningbouw en wegenbouw, maar wat met de andere overheden?" (Hilde Masschelein, Bouwunie)

‘Begin 2012 staan bijna alle indicatoren in het rood’, zegt Robert de Mûelenaere, gedelegeerd bestuurder van de Confederatie Bouw. ‘Er is een dalend vertrouwen van de aannemers, een dalende activiteit, dalende bouwvergunningen en stijgende faillissementen. Je kunt zelfs stellen dat de bouw zich vandaag in een situatie bevindt die nog meer precair is dan eind 2008 bij het uitbreken van de financiële crisis.’

Ook gedelegeerd bestuurder Hilde Masschelein van de Bouwunie ziet de toekomst van de bouwsector op dit moment niet rooskleurig in, al hangt het wat af van de sector: ‘Voor aannemers die werken voor particulieren, voornamelijk in de woningbouw, ziet het er niet goed uit. Er zijn geen stimuleringsmaatregelen meer voor nieuwbouw, zoals de verlaagde btw voor de eerste schijf die in 2008 in het leven was geroepen. Bovendien zijn mensen onzeker door de vele negatieve berichten, zoals de wijzigingen voor de hypothecaire lening. Vlaams minister-president Kris Peeters heeft dat nu genuanceerd, maar toch blijven mensen ongerust. Met de huidige economische toestand en mogelijk de angst om hun werk te verliezen, gaan ze nu geen grote investeringen aan.’

Verkiezingen

Voor bestaande woningen zijn de omstandigheden ook niet zo gunstig, omdat de premies voor energiebesparende maatregelen zijn afgeschaft. ‘Het vervangen van een oude stookketel door een condensatieketel gaf bijvoorbeeld recht op een belastingvermindering van 40 procent’, vertelt Hilde Masschelein. ‘Intussen is dat afgeschaft en is het wachten op wat de Vlaamse overheid gaat doen. Nu, dat betekent niet dat de investering niet nuttig is, want het is altijd interessant om te investeren in energiebesparende maatregelen omdat de factuur sowieso naar beneden gaat. Maar vroeger was het gewoon nog interessanter om dat te doen.’

In de industriebouw zijn ondernemingen gezien de economische tendensen niet geneigd om grote investeringen in bedrijfsgebouwen te doen. ‘We hopen wel dat de overheid blijft investeren’, zegt Hilde Masschelein. ‘Vlaanderen investeert wel sterk in sociale woningbouw en wegenbouw, maar wat met de andere overheden? We weten nog niet wat de plannen zijn van de federale overheden, en in de gemeenten zal er na 2012 een terugval komen. In oktober komen de gemeenteraadsverkiezingen er aan, dus is er op dit moment veel werk. Dat zal echter stilvallen tijdens de zomermaanden, om na de verkiezingen helemaal weg te zakken. Tel daarbij nog de oneerlijke concurrentie in de bouw van bedrijven uit andere landen die aan dumpingprijzen werken en zwartwerk, dat altijd een toename kent bij het krimpen van de markt. De politiek is hier mee bezig, maar we vragen strengere maatregelen.’

Snelle veranderingen

De maatregelen van Di Rupo hebben bouwers en verbouwers met heel wat vragen opgezadeld. De sector vindt het in de eerste plaats jammer dat die veranderingen zo snel en onverwacht zijn doorgevoerd. ‘We zijn er erg van geschrokken dat heel wat tegemoetkomingen van vandaag op morgen werden geschrapt’, verzucht Hilde Masschelein. ‘We hadden liever gezien dat ze geleidelijk werden afgebouwd of geschrapt. Zeker omdat heel wat mensen daar budgettair niet op voorzien zijn.’

‘De Confederatie Bouw betreurt de snelle stopzetting van de belastingaftrek voor energiebesparende maatregelen’, stelt Robert de Mûelenaere. ‘Een abrupte stopzetting heeft immers heel ernstige gevolgen voor de bouwsector: wij vrezen dat één miljard aan werken verloren zal gaan. Bovendien heeft men geen rekening gehouden met de terugval van de bouwactiviteit die zich vanaf 2012 zal voordoen. Wij pleiten daarom vurig voor een gefaseerde uitdoving van de maatregel. Daarnaast zaaide de onduidelijke communicatie over de hypothecaire aftrek onnodig paniek. Maar vanuit de Confederatie Bouw waren we er wel tevreden over dat de gewestregeringen snel duidelijkheid hebben geschept. Het is nu zaak om dit snel te verankeren in een nieuwe systeem dat het bezit van een woning aanmoedigt.’

Rol als motor van de economie

Blijft de vraag wat de sector best kan doen om zich voor te bereiden op dit moeilijke jaar. Robert de Mûelenaere: ‘De bouw wil ten volle haar rol spelen als motor van de economie. Maar er heerst momenteel een gebrek aan vertrouwen bij kandidaat-bouwers. Voor een deel wordt dat veroorzaakt door de economische toestand, voor een ander deel door verkeerde beslissingen van de overheid. Daarom vraagt de bouwsector vandaag aan de overheid om een beleid van steunmaatregelen te ontwikkelen zodat de bouw opnieuw richting groei kan evolueren. Corrigerende maatregelen kunnen grote schade aan de bouw voorkomen, maar ook de algemene economische situatie speelt een belangrijke rol, net als - dit is essentieel in de huidige context - het verbeteren van de overheidsfinanciën.’

De Confederatie Bouw heeft een aantal concrete voorstellen waarop het beleid kan steunen: de garantie van een fiscale stimulans voor hypothecaire leningen, het trapsgewijs uitdoven van de aftrek voor energiebesparende maatregelen, de herinvoer van een fiscaal voordeel voor de isolatie van vloeren en muren, het invoeren van een fiscaal voordeel voor investeringen in nieuwe woningen bestemd voor de huurmarkt en de invoer van een verlaagde btw voor sloop/heropbouw in het volledige landsgedeelte met een uitbreiding naar woningen die worden verkocht.

Investeren blijft belangrijk

Voor de Bouwunie is het belangrijk de boodschap mee te geven dat investeren in vastgoed, en zeker in de eigen woning, altijd een verstandige keuze blijft. Hilde Masschelein: ‘De energieprijzen zullen ook in de toekomst niet minder worden. Er is een heel grote markt voor isolatie, dakbedekking, zonnepanelen en andere energiebesparende maatregelen, waar mensen zelf profijt mee doen. Tegen 2020 moeten we naar energieneutrale woningen streven, maar dat gaat slechts over een klein stukje van de woningen, namelijk de nieuw gebouwde. Het gros van het profijt haal je bij bestaande woningen, waar nog veel meer maatregelen in genomen kunnen worden om energie te besparen.’

Daarnaast verwacht Masschelein dat de overheid zal blijven investeren en niet gaan bezuinigen op wegen en gebouwen. ‘We hebben een goede infrastructuur nodig of we gaan met zijn allen achteruit.’ Voor het aanpakken van oneerlijk concurrentie ijvert ze ervoor de valsspelers van de markt te houden, al beseft ze dat dat niet makkelijk is, en om na te gaan in welke mate opdrachtgevers en gebruikers kunnen aangepakt worden. ‘Wanneer iemand veel te weinig vraagt voor zijn werk, weet je dat die de regels aan zijn laars lapt. Er is, ook in de politiek, nog veel weerstand tegen het idee ook de gebruikers aan te pakken, maar iedereen moet hier zijn verantwoordelijkheid in nemen.’

(bvdb) 

Ontvang de nieuwste tips over werk en carrière

Meer dan 440.000 Jobat gebruikers zijn wekelijks op de hoogte

Aanbevolen jobs

Wij jij ook meer verdienen, leukere collega's of minder file ?

De job werd bewaard

Je kan je bewaarde jobs terugvinden onderaan deze pagina, maar ook op de homepage en in Mijn Jobat.

Wil je ze ook op andere toestellen kunnen bekijken? Meld je dan aan.