AI in rekrutering: ja, maar niet overal

Artificiële intelligentie is niet langer weg te denken uit het sollicitatieproces. Van vacatureteksten tot planning en matching: technologie neemt steeds meer taken over. Toch beslist die technologie niet alles. Waar ligt vandaag de grens? En wat betekent dat voor jobkandidaten?

Dit overzicht toont waar AI al stevig ingeburgerd is in rekrutering, waar niet, en waar het nog zoeken is. “In de kern van het selectieproces blijft de mens cruciaal.”

“AI ondersteunt recruiters in verschillende fases van het proces, maar het gebruik ervan is in de ene fase al wat makkelijker dan in de andere”, zo benadrukte Caroline Humblet, senior recruitment expert bij Profile Group, tijdens een recent webinar met Jobat. Het beeld is dan ook gemengd. Bij sommige onderdelen van het sollicitatieproces valt AI al niet meer weg te denken, terwijl het bij andere (nog) eerder ondenkbaar is.

1. Waar AI vandaag al stevig ingeburgerd is

Vooral repetitieve en administratieve taken lenen zich uitstekend voor automatisering. Denk aan het versturen van herinneringen, het opvolgen van kandidaten of het analyseren van data. Recruiters winnen zo tijd voor taken met meer toegevoegde waarde.

Dat begint al met de vacature zelf. “Zo ondersteunt AI recruiters bijvoorbeeld bij de optimalisatie van vacatureteksten met hulp van tools zoals ChatGPT of Copilot”, zegt Caroline Humblet.

Ook verder in het traject is AI intussen stevig ingeburgerd. “De publicatie van vacatures en het identificeren van talentpools verlopen grotendeels automatisch via systemen zoals LinkedIn Recruiter. Het plannen van gesprekken wordt vereenvoudigd met tools als Calendly.”

Voor een kandidaat is het ook goed om te weten dat AI vaak een rol achter de schermen speelt, of beter: onder de motorkap. Zo wordt op jobplatformen als Jobat technologie ingezet om vacatures automatisch bij de juiste kandidaten te brengen, op basis van functie, regio en gedrag. Dat helpt om de kwaliteit van de sollicitaties voor die betreffende vacature te verhogen.

Als sollicitant positief opvallen in tijden van AI: 4 tips

2. Waar AI (nog) niet thuishoort

Eigenlijk helemaal aan het begin en het einde van het rekruteringsproces. Daar heerst de mens en blijft AI voorlopig niet of eerder beperkt inzetbaar. Het scherp definiëren van functie-eisen vraagt inzicht, nuance en contextkennis. Dat blijft een menselijke opdracht.

Ook tijdens sollicitatiegesprekken zelf is technologie (nog) geen vervanger. Tools kunnen gesprekken opnemen of analyseren, maar het echte gesprek – met aandacht voor motivatie, persoonlijkheid en soft skills – blijft in de praktijk toch mensenwerk.

Hetzelfde geldt voor het opstellen van een shortlist, de uiteindelijke selectie en de loononderhandeling met de finale kandidaat. “Het zijn net die kerntaken die menselijk blijven”, zo vat Humblet samen.

Ontdek: Hoe is een sollicitatiegesprek met een robot?

3. De grijze zone: mens en machine samen

Tussen deze twee uitersten bevindt zich een brede grijze zone. Sommige taken kunnen deels geautomatiseerd worden, maar vragen nog steeds menselijke inbreng. “Tijdens sollicitatiegesprekken maken sommige recruiters bijvoorbeeld gebruik van een tool als Leexi, waarbij het interview wordt opgenomen en je er nadien terug naar kan kijken”, illustreert Humblet.

Ook screening van cv’s en sollicitaties kan sneller verlopen dankzij AI. Hier komen dan de zogenaamde ATS-systemen in beeld (wat staat voor applicant tracking system). Vaak wordt kandidaten aangeraden om in hun cv de trefwoorden uit de vacature te vermelden. Al doen vandaag lang niet alle bedrijven aan automatische cv-screening.

AI gebruiken bij het solliciteren: do’s en (vooral) don’ts

4. AI als aanvulling

Dat menselijk aspect zit dus best ingebouwd in het hele rekruteringstraject. Artificiële intelligentie kan bijvoorbeeld helpen om sourcing en campagnes te optimaliseren, op basis van prestaties en gedrag. Toch blijft het ook hier belangrijk om resultaten kritisch te interpreteren.

Controle en opvolging blijven dus essentieel. In het verleden zijn er al wat gevallen opgedoken waarin bleek dat AI-systemen ondoordachte of bevooroordeelde keuzes maakten. AI-systemen moeten, volgens de recruitment expert, regelmatig geëvalueerd worden op relevantie en eerlijkheid. Zo voorkom je dat automatische filters leiden tot bias of verkeerde, inconsistente of zelfs onrechtvaardige selecties.

De kernboodschap is, volgens Humblet, om AI te zien als complementair hulpmiddel. “Artificiële intelligentie kan een recruiter ondersteunen, maar het vervangt nooit het menselijke gesprek: motivatie, culturele fit en soft skills blijven cruciaal.”