Wat doet een mobiliteitsconsulent?

“Een mobiliteitsbudget moet meer zijn dan ‘cash for car’.” (Katrien Backx, mobiliteitsconsulent)

Begin deze week ging het Gentse circulatieplan van start en op het moment dat je dit leest, zijn de eerste reacties en evaluaties al volop binnen. De laatste druppel inkt is er nog lang niet over gevloeid, maar hoe ziet de job van een mobiliteitsexpert er eigenlijk uit. En op welke vlakken heeft die allemaal impact?

Mobiliteitsconsulent Katrien Backx van het Gentse mobiliteitsstudiebureau Scelta Mobility is een geschikte gesprekspartner om een gesprek op de rails te zetten. “Scelta is Italiaans voor ‘keuze’ en daar gaat mobiliteit eigenlijk om. Welk vervoermiddel kies je op welk moment?”, steekt ze van wal.

“Op de opleiding Verkeerskunde aan de universiteit van Hasselt na, zijn er weinig specifieke opleidingen voor dit beroep,” vervolgt Katrien Backx. “Ikzelf ben econome. Mijn collega’s bij Scelta Mobility zijn geograaf, ruimtelijk planner, verkeerskundige... Dat zorgt ervoor dat we een brede kijk hebben op mobiliteit en het is bovendien erg verrijkend. Het zorgt voor een boeiende werkomgeving. Ik specialiseer me in bedrijfsvervoer, opleidingen rond mobiliteit, het mobiliteitsbudget ook. Vooral daar zijn keuzes in te maken. We werken ook voor gemeentelijke overheden.”

Festivals

Scelta Mobility bestaat vier jaar: een jong bureau met zes vaste medewerkers, and growing. “We zijn een studiebureau, maar we begeleiden bedrijven en andere klanten ook bij het implementeren van plannen. Onze job gaat verder dan pure verkeersmaatregelen. We bekijken de mobiliteit in de meest ruime zin. Met heel veel aandacht voor duurzame verplaatsingen.”

Naast dienstverlening voor bedrijven en overheden specialiseert Scelta Mobility zich in vrijetijdsverkeer. “We begeleiden Rock Werchter en Tomorrowland, de start van de Ronde van Vlaanderen in Antwerpen, de 10 Miles… maar ook kleinere events, bijvoorbeeld beurzen of zelfs bedrijfsevents. Het is vaak zoeken naar het juiste evenwicht tussen een optimale bereikbaarheid en zo min mogelijk overlast voor omwonenden en plaatselijk verkeer. “De diversiteit in klanten en opdrachten maakt dit tot een gevarieerde job”, zegt Katrien.

“Je komt telkens op heel andere plekken. Je zet dingen in beweging. Het is veel meer dan studiewerk achter je bureau.” Is zes medewerkers niet weinig om alles op het terrein in goede banen te leiden? “Voor de meeste opdrachten werken we enkel met onze eigen experts. Voor sommige operationele taken zetten we logistieke freelancers in om snel te kunnen schakelen bij verkeersonderzoeken, tijdens evenementen... Bij grote evenementen als Tomorrowland schakelen we zelfs externe partners in. Voor extra personeel, om borden te huren of om bussen in te leggen.”

Fietsbeleid

Sinds de elektrische fiets breed ingeburgerd raakt, vragen bedrijven vaak om een fietsbeleid uit te werken. “Bedrijfsfietsen voor medewerkers blijft een complexe materie”, benadrukt ze. “Lease of koop je die, hoe communiceer je erover… Vaak weten werkgevers niet precies hoe één en ander fiscaal in mekaar zit, of je er RSZ op betaalt, of je een fietsvergoeding geldt voor elektrische fietsen - en op welke types dan? Werkgevers starten vaak met de vraag naar een fietsplan, dat dan uitgroeit tot een volledig mobiliteitsplan. Bedrijven in filegevoelige zones kunnen er heel wat voordeel uithalen.”

“Ook naar het mobiliteitsbudget stijgt de vraag. Op basis van de huidige fiscale en parafiscale regelgeving kan je dat als werkgever nu al invoeren. Om goede medewerkers aan te trekken én te houden, is zo’n plan erg belangrijk. Je bewijst dat je als werkgever verder kijkt dan ’loon’. Ik ben voor een mobiliteitsbudget dat verder gaat dan ‘cash for car’. Ideaal is een systeem waarbij je als werknemer kan kiezen uit verschillende transportmiddelen en waarbij je gestimuleerd wordt om zo min mogelijk de auto te gebruiken. Zolang de bedrijfswagen fiscaal een grote voorkeursbehandeling krijgt, zal die populair blijven. Maar via een fijnmazig mobiliteitsbudget zou je er wel kunnen voor zorgen dat hij minder van stal gehaald wordt.”

Carpoolparking

Hoe ziet een oplossing van Scelta Mobility er concreet uit voor een werknemer in een bedrijf dat het invoert? “Een bedrijf dat pal langs een snelweg ligt, zonder bus- of treinverbinding, is een typisch voorbeeld van een veroorzaker van verkeersknopen”, legt Katrien uit.

“Werkt zo’n bedrijf bovendien met uitzendkrachten, dan is er een extra probleem. Vaak beschikken die niet over eigen vervoer. Zo heeft bijvoorbeeld Nike carpoolmogelijkheden in kaart laten brengen: wie woont bij elkaar in de buurt en komt met de auto? Tijdens de lunchpauze kon je die kaart bekijken en je opgeven om collega’s een lift te geven. Carpoolen wordt fiscaal beloond: je woonwerkvergoeding wordt vrijgesteld. Dat hielp. Via gereserveerde carpoolplaatsen en af en toe een ontbijt, creëerde Nike echt een groepsgevoel rond het thema. Communiceren is ook heel belangrijk. Bij Nike is carpoolen uiteindelijk sterk toegenomen.”

Uit cijfers blijkt dat in de Gentse Haven het woon-werkverkeer met de auto juist toeneemt. Wat gaat er fout? “Max Mobiel - speciale pendelbussen - vangt dat een beetje op”, nuanceert Katrien.” Openbaar vervoer uitbreiden met nieuwe bushaltes blijkt in de praktijk erg moeilijk te realiseren. Een bus die een omweg maakt, heeft invloed op andere buslijnen. Bovendien kost het De Lijn veel geld. Daarom is dit vooral een werk van lange adem.”

En het Gentse circulatieplan? “Dat wordt afwachten”, zegt ze diplomatisch. “Hier en daar zal er bijgeschaafd moeten worden. De praktijk zal moeten aantonen of de Park & Ridevoorzieningen en het openbaar vervoer naar het centrum volstaan. Maar ik denk dat iedereen het erover eens is dat je de binnenstad autoluw moet maken.” Heeft het circulatieplan gevolgen voor de mobiliteitsconsulenten van Scelta Mobility, hier pal in het centrum? “We zijn eigenlijk allemaal fietsers”, glimlacht Katrien Backx. “Ik denk dat dat eigen is aan ons beroep. Ik woon in Diepenbeek, twee dagen per week kom ik naar Gent. Met de trein en de vouwfiets sta ik er in een dikke twee uur. Over de weg denk ik niet dat dat nog zou lukken tijdens de spitsuren. Een collega fietst zelfs regelmatig elektrisch heen en terug vanuit Herzele. En natuurlijk kun je in deze job ook geregeld thuiswerken.”

(wdh) – Meer info: bekijk het Gents mobiliteitsplan 

Meer info over Welke job past bij mij? , Mobiliteit & transport

13/04/2017