'Er is geen reden om defaitistisch te zijn'

De crisis lijkt alomtegenwoordig. Maar het is niet allemaal kommer en kwel. Wie zoekt, kan nog gaten vinden in de markt. Rudi Thomaes van het Verbond van Belgische Ondernemingen (VBO) geeft alvast enkele richtingaanwijzigingen.

Wie de laatste weken het nieuws volgde, hield zijn hart en ook zijn portefeuille vast. Want er ging veel geld verloren, niet in het minst bij de banken. "De financiële crisis heeft de neerwaartse beweging in de economie in turboversnelling gezet. Het was eigenlijk een katalysator van wat er al lang zat aan te komen", vertelt Rudi Thomaes. "Zo kondigde de laagconjunctuur zich reeds eind 2007 aan." Maar een recessie is geen reden om je als land volledig schaakmat te laten zetten. "Er komen groeiende problemen op ons af en die creëren nieuwe, innoverende niches. Daarnaast moeten we ons afvragen welke technologische doorbraken mogelijkheden scheppen", werpt de VBO-topman op.

Op welke manier leiden problemen tot groeimogelijkheden?

"Wel, ik denk bijvoorbeeld aan de eindigheid van de oliereserves. Nu zitten de olieprijzen wat in een dip, maar het is een illusie te denken dat die niet weer gaan stijgen. Voor nieuwe oliebronnen moet er steeds dieper geboord worden, waardoor de kost natuurlijk stijgt. In groene energie zit dan ook enorm veel potentieel. Binnen dat domein zitten bovendien kansen die snel te realiseren zijn."

En het speelt ook in op de problematiek van de milieuvervuiling.

Inderdaad. Ecotechnologie en cleantech hebben ook heel wat te bieden. We moeten zeker oppassen dat we deze trein niet missen, zoals we ons de boom in telecommunicatie uit de handen hebben laten glippen. Daar hebben vooral de VS en het Verre Oosten hun profijt mee gedaan. Maar alles wat inspeelt op bijvoorbeeld zuivere lucht, recyclage en energie-efficiëntie gaat ongetwijfeld een hoge vlucht nemen. Gezien het klimaatplan van Europa en het besef dat de olieprijs per vat de lucht in gaat schieten, mag je verwachten dat de groene sector binnen 3 à 4 jaar volledig zal doorbreken.

Om te groeien moet je kunnen investeren.

Is het nog wel mogelijk om aan voldoende krediet te geraken? Wie een goed idee heeft, zal altijd wel genoeg geld vinden. Dat zie ik niet meteen als een rem op mogelijk groei, wel het slechte imago waar ondernemerschap in ons land mee kampt. De Belgische ondernemer, dat is Boma, hé. Nochtans kunnen ondernemers bijvoorbeeld ook in de gezondheidszorg en het onderwijs op nieuwe kansen inspelen. Neem nu de wereldwijde aandacht voor levenslang leren. Natuurlijke rijkdommen hebben we in België zo goed als niet meer, maar we kunnen wel kennis aanbieden. In het Verenigd Koninkrijk vind je bijvoorbeeld een enorme leerindustrie, die mensen van over de hele wereld aantrekt.

Is er voor de Belgische industrie eigenlijk nog toekomst?

2008 is een zwart jaar voor onze industrie. Maar we mogen niet defaitistisch zijn. Ik geloof niet in een economie zonder fabrieken, die kennis mogen we niet uit handen geven. De grote volumes produceren, dat zal wellicht niet meer voor ons zijn maar je moet toch nog producten kunnen maken. Het gaat dan om meer complexe, innovatieve producten. We zijn nu eenmaal ook een land van industriële designers. De afstand tussen het innoverend onderzoek, dat zich vooral in publieke researchcentra afspeelt, en de bedrijfsactiviteit moet bovendien veel kleiner worden. In de VS bijvoorbeeld is het de normaalste zaak van de wereld dat een professor de bedrijfsleider van een spin-off wordt die is voortgevloeid uit zijn academisch onderzoek. Met goede zakenpartners en een uitgekiende marketing kan zoiets zeker ook bij ons groei opleveren.

 bullets Tien gaten in de markt

Meer info over Zelfstandigen en bijberoep , Jobs met toekomst

17/12/2008